• Hội nhập sâu rộng để đột phá phát triển hạ tầng giao thông"tiến lên hiện đại thì ngoài nội lực, hợp tác quốc tế (HTQT)"

• Để giải quyết được điểm nghẽn về hạ tầng, trong đó có hạ tầng giao thông (HTGT) đưa đất nước phát triển, tiến lên hiện đại thì ngoài nội lực, hợp tác quốc tế (HTQT) có vai trò hết sức quan trọng. Chính vì vậy, phải đánh giá được đầy đủ trên mọi mặt tình hình HTQT để có cơ sở tìm kiếm thêm các nguồn lực, mở rộng thị trường, chuyển giao công nghệ,... để tạo bước đột phá phát triển HTGT.

Đây là ý kiến chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ GTVT Đinh La Thăng tại buổi họp nghe báo cáo về đề án nâng cao hiệu quả HTQT để góp phần thực hiện thắng lợi đột phá phát triển kết cấu HTGT chiều ngày 24/10/2012. Tham dự còn có Thứ trưởng Nguyễn Ngọc Đông, lãnh đạo một số vụ, cục, cơ quan chức năng của Bộ GTVT.

Theo Vụ HTQT (Bộ GTVT), hoạt động đối ngoại và hội nhập kinh tế quốc tế trong thời gian qua của ngành GTVT đã đạt được nhiều thành tựu nổi bật, trong đó đã thu hút được nhiều nguồn lực quốc tế nhằm phục vụ phát triển kết cấu hạ tầng, tạo ra sự kết nối thông suốt về GTVT giữa Việt Nam và các nước. Nhờ tranh thủ được nguồn vốn đầu tư và viện trợ quốc tế, HTGT đã phát triển đáng kể, tạo tiền đề quan trọng, đáp ứng yêu cầu và tạo thuận lợi cho hội nhập ở tất cả các lĩnh vực khác.

Trong ngành GTVT, vốn ODA đã được tập trung đầu tư ở nhiều lĩnh vực như: nâng cấp hệ thống các tuyến quốc lộ, xây dựng một số cảng biển, củng cố và tăng cường cơ sở hạ tầng ngành đường sắt, cảng hàng không quốc tế, xây dựng giao thông nội đô ở một số thành phố lớn, phát triển giao thông nông thôn. Ngoài ra, ODA còn hỗ trợ tăng cường công tác quy hoạch phát triển giao thông, tăng cường năng lực quản lý ngành cũng như nâng cao nhận thức, giáo dục pháp luật và ATGT trong xã hội.

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, tuy nhiên công tác hội nhập quốc tế vẫn còn những hạn chế nhất định, ảnh hưởng không nhỏ tới việc phát triển, tạo bước đột phá trong lĩnh vực HTGT. Trong đó có thể kể tới  việc các doanh nghiệp trong ngành GTVT chưa nhận thức đầy đủ các tác động tích cực và tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế; chưa kịp thời nâng cao khả năng cạnh tranh và chuẩn bị trước để giảm thiểu tác động không mong muốn; chưa khai thác nhiều cơ hội về đầu tư, tiếp cận công nghệ tiên tiến, mở rộng và tiếp cận thị trường xuất khẩu. Chất lượng nguồn nhân lực làm công tác hội nhập quốc tế chưa đáp ứng được yêu cầu. Môi trường pháp lý chưa rõ ràng, minh bạch...

Đánh giá công tác HTQT có vai trò hết sức quan trọng đối với đột phá HTGT, tại buổi họp, Bộ trưởng Đinh La Thăng nhấn mạnh, hiện nay đất nước có 3 điểm nghẽn lớn là thể chế chính sách, chất lượng nguồn nhân lực và kết cấu hạ tầng, trong đó có HTGT. Từ nay đến 2020 phải cơ bản tháo gỡ các điểm nghẽn này để đất nước phát triển, tiến lên hiện đại. Chính vì vậy, trong những năm tới, kết cấu HTGT phải có sự đột phá, đi trước một bước. Để đạt được điều này có nhiều giải pháp, trong đó có phần không nhỏ của HTQT. Đề án nâng cao hiệu quả của HTQT cần đánh giá đầy đủ, toàn diện tình hình hội nhập quốc tế để trên cơ sở đó xác định rõ mục tiêu và các giải pháp triển khai.

"HTQT phải tạo ra được các nguồn lực mới. Đây không chỉ là nguồn lực về vốn liếng mà còn là nhân lực, khoa học công nghệ và thị trường. Ngoài ODA thì cần tiếp cận thêm nhiều nguồn vốn khác, của nhiều nhà tài trợ khác. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng hiện nay cần có nhận định chính xác về sự chuyển dịch dòng vốn đầu tư trên thế giới để tiếp cận và đón đầu hiệu quả. Bên cạnh đó, để nâng cao hiệu quả HTQT cũng phải đánh giá đúng khả năng cạnh tranh, năng lực thực tế của các doanh nghiệp trong ngành GTVT. Các doanh nghiệp ngành GTVT không thể chỉ mãi bó hẹp trong "ao nhà" mà phải có chiến lược mở rộng thị trường ra nước ngoài. Cùng với đó, việc HTQT trong thời gian tới cần đặc biệt chú trọng đến công tác chuyển giao khoa học công nghệ, thiết kế và xây dựng cơ chế chính sách trong lĩnh vực XDCB giao thông. Đây là những việc làm rất quan trọng để nâng cao hiệu quả, tránh lãng phí trong đầu tư" - Bộ trưởng Đinh La Thăng yêu cầu.

Theo báo cáo của Vụ HTQT, trong thời gian qua, với việc trợ giúp của các tổ chức tài chính quốc tế như WB, ADB, JICA và ODA của các nước, Việt Nam đã triển khai hàng loạt các công trình giao thông. Trong thời kỳ 2006 - 2010 tổng số vốn ODA được ký kết để hỗ trợ phát triển ngành GTVT, bưu chính viễn thông và cấp thoát nước đô thị đạt 7,58 tỷ USD, chiếm tỷ trọng cao nhất (36,78%) trong cơ cấu nguồn vốn ODA thời kỳ này. Tổng vốn ODA giải ngân đạt 3,31 tỷ USD, bằng 27,19% tổng giá trị vốn ODA giải ngân của cả nước và bằng 43,66% vốn ODA ký kết cho lĩnh vực này.

Nguồn báo giao thông vận tải